नवी दिल्ली: ग्रामीण भागातील नागरिकांसाठी महत्त्वाचा निर्णय घेत केंद्र सरकारने महात्मा गांधी राष्ट्रीय ग्रामीण रोजगार हमी अधिनियम (MGNREGA) योजनेत मोठा बदल केला आहे. केंद्रीय मंत्रिमंडळाच्या बैठकीत या योजनेच्या नावात बदल करण्यासह रोजगाराच्या दिवसांमध्ये वाढ करण्याचा निर्णय घेण्यात आला आहे.
यापुढे ही योजना “पूज्य बापू ग्रामीण रोजगार योजना” या नावाने ओळखली जाणार आहे. ग्रामीण रोजगाराच्या माध्यमातून स्वावलंबन वाढवण्याच्या उद्देशाने हा बदल करण्यात आल्याचे सूत्रांकडून सांगण्यात येत आहे.
🔹 रोजगाराच्या दिवसांत वाढ
आतापर्यंत मनरेगा अंतर्गत एका आर्थिक वर्षात किमान १०० दिवसांचा रोजगार देण्याची तरतूद होती. मात्र नव्या निर्णयानुसार आता १२५ दिवसांचा खात्रीशीर रोजगार देण्यात येणार आहे. यामुळे ग्रामीण भागातील कुटुंबांना अधिक आर्थिक आधार मिळणार आहे.
🔹 मजुरी दरात सुधारणा
सरकारने मजुरी दरातही वाढ करण्याचा निर्णय घेतला आहे. सुधारित दरानुसार आता मजुरांना दिवसाला सुमारे २४० रुपये मजुरी मिळणार असल्याची माहिती सूत्रांनी दिली आहे. यामुळे वाढत्या महागाईच्या काळात ग्रामीण कामगारांना दिलासा मिळणार आहे.
🔹 कोट्यवधी लोकांना लाभ
२०२३-२४ या आर्थिक वर्षात या योजनेच्या माध्यमातून ८ कोटींपेक्षा अधिक नागरिकांना रोजगार मिळाल्याची नोंद आहे. मनरेगा योजनेमुळे ग्रामीण अर्थव्यवस्थेला बळ मिळाले असून स्थलांतराचे प्रमाणही काही अंशी कमी झाले आहे.
🔹 योजनेचा उद्देश
ग्रामीण भागातील बेरोजगारी कमी करणे, नागरिकांना कामाचा हक्क देणे आणि स्थानिक पातळीवर रोजगारनिर्मिती करणे हा या योजनेचा मुख्य उद्देश आहे. याअंतर्गत जलसंधारण, रस्ते बांधणी, तलाव खोदकाम, मातीची कामे अशी कष्टाची कामे दिली जातात.
ही योजना सुरुवातीला राष्ट्रीय ग्रामीण रोजगार हमी अधिनियम (NREGA) म्हणून ओळखली जात होती. नंतर महात्मा गांधींचे नाव जोडून मनरेगा करण्यात आले. आता पुन्हा एकदा नावात बदल करत ती पूज्य बापू ग्रामीण रोजगार योजना म्हणून राबवली जाणार आहे.
सरकारच्या या निर्णयामुळे ग्रामीण भागातील रोजगार संधी वाढण्यास मदत होणार असून आर्थिक स्थैर्य मजबूत होईल, अशी अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.
